Biên soạn: Phòng khám Chuyên khoa Tâm thần Yên Hòa

Thẩm định chuyên môn: PGS.TS.BSCKII Trần Hữu Bình – nguyên Viện trưởng Viện Sức khỏe Tâm thần, Bệnh viện Bạch Mai

Cập nhật: Ngày 22 tháng 7 năm 2026

Vì vậy, World Brain Day 2026 lựa chọn chủ đề “Brain Health: Access for All – Sức khỏe não bộ: Tiếp cận cho tất cả mọi người.”

Hưởng ứng sự kiện này, Phòng khám Chuyên khoa Tâm thần Yên Hòa lan tỏa thông điệp “Bộ não khỏe – Cuộc sống khỏe”, nhấn mạnh vai trò của phòng ngừa, nhận biết sớm và tiếp cận đúng dịch vụ chuyên môn.

Chủ đề chính thức của World Brain Day 2026: Brain Health: Access for All – Sức khỏe não bộ: Tiếp cận cho tất cả mọi người.

Thông điệp hưởng ứng của Yên Hòa Clinic: Bộ não khỏe – Cuộc sống khỏe.

1. World Brain Day là ngày gì?

World Brain Day, hay Ngày Sức khỏe Não bộ Thế giới, được tổ chức vào ngày 22/7 hằng năm dưới sự dẫn dắt của Liên đoàn Thần kinh Thế giới – World Federation of Neurology (WFN).

Sự kiện được khởi xướng từ năm 2014 với những mục tiêu chính:

• Nâng cao nhận thức cộng đồng về sức khỏe não bộ;

• Thúc đẩy phát hiện và can thiệp sớm;

• Giảm định kiến đối với người mắc bệnh;

• Cải thiện khả năng tiếp cận dịch vụ chăm sóc;

• Kêu gọi hành động từ cộng đồng và hệ thống y tế.

Mỗi năm, World Brain Day lựa chọn một chủ đề khác nhau để tập trung vào một vấn đề nổi bật. Năm 2026, chiến dịch hướng sự chú ý tới khoảng cách trong khả năng tiếp cận dịch vụ chăm sóc não bộ giữa các quốc gia, khu vực và cộng đồng.

Theo World Federation of Neurology, hơn 3,4 tỷ người trên thế giới đang sống chung với các tình trạng thần kinh. Trong khi đó, nhiều người vẫn gặp khó khăn khi tiếp cận dịch vụ vì chi phí, khoảng cách địa lý, thiếu nhân lực chuyên môn, thời gian chờ đợi và định kiến xã hội.[1]

2. Chủ đề World Brain Day 2026 có ý nghĩa gì?

Thông điệp “Sức khỏe não bộ: Tiếp cận cho tất cả mọi người” khẳng định rằng chăm sóc não bộ không nên là đặc quyền của một nhóm người.

Mọi người, bất kể tuổi tác, nơi sinh sống hay điều kiện kinh tế, đều cần có cơ hội:

• Tiếp cận thông tin sức khỏe chính xác và dễ hiểu;

• Nhận biết sớm những dấu hiệu bất thường;

• Được đánh giá bởi người có chuyên môn;

• Nhận hướng dẫn hoặc điều trị phù hợp;

• Được chăm sóc mà không phải đối mặt với kỳ thị.

World Brain Day 2026 tập trung vào năm thông điệp cốt lõi:

1. Sức khỏe não bộ dành cho tất cả mọi người.

2. Tiếp cận sớm có thể thay đổi cuộc sống.

3. Phòng ngừa bắt đầu từ những lựa chọn hằng ngày.

4. Dịch vụ chăm sóc cần được đưa đến gần cộng đồng.

5. Nhận thức phải được chuyển thành hành động.

Tiếp cận sớm không có nghĩa là mọi triệu chứng đều phải điều trị bằng thuốc. Bước đầu tiên có thể chỉ là được đánh giá đúng, giải thích rõ và hướng dẫn theo dõi phù hợp.

Ngược lại, việc trì hoãn vì chủ quan, sợ bị đánh giá hoặc tự điều trị có thể khiến người bệnh bỏ lỡ cơ hội được hỗ trợ kịp thời.

3. Sức khỏe não bộ bao gồm những gì?

Theo Tổ chức Y tế Thế giới, sức khỏe não bộ là trạng thái hoạt động của não trên các lĩnh vực nhận thức, cảm giác, cảm xúc, hành vi và vận động, giúp mỗi người phát huy khả năng của mình trong suốt cuộc đời.[2]

Một bộ não khỏe mạnh giúp chúng ta:

• Tập trung, ghi nhớ và học hỏi;

• Suy nghĩ và đưa ra quyết định;

• Điều hòa cảm xúc và hành vi;

• Giao tiếp và vận động;

• Thích ứng với áp lực;

• Duy trì học tập, công việc và các mối quan hệ.

Sức khỏe não bộ chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố như di truyền, tuổi tác, sức khỏe tim mạch, bệnh lý cơ thể, giấc ngủ, dinh dưỡng, vận động, môi trường sống và sức khỏe tinh thần.

Vì vậy, bảo vệ não bộ không chỉ là phòng ngừa một bệnh cụ thể mà là duy trì những điều kiện giúp não hoạt động tốt trong suốt cuộc đời.

4. Sức khỏe não bộ và sức khỏe tâm thần có liên hệ thế nào?

Não bộ tham gia điều hòa cảm xúc, suy nghĩ, hành vi, động lực, giấc ngủ và phản ứng trước stress. Do đó, sức khỏe não bộ và sức khỏe tâm thần có mối liên hệ chặt chẽ.

Tuy nhiên, không nên hiểu rằng mọi vấn đề tâm lý đều là “tổn thương não” hoặc chỉ bắt nguồn từ “mất cân bằng hóa chất”.

Các rối loạn như trầm cảm và lo âu thường liên quan đến sự tương tác phức tạp giữa:

• Yếu tố sinh học và di truyền;

• Sức khỏe cơ thể;

• Trải nghiệm tâm lý;

• Môi trường gia đình và xã hội;

• Sang chấn, mất mát hoặc stress kéo dài.

Mất ngủ cũng có thể liên quan đến thói quen sinh hoạt, môi trường ngủ, bệnh cơ thể, thuốc đang sử dụng, stress hoặc một số rối loạn tâm thần.

Vì vậy, không thể xác định nguyên nhân chỉ dựa trên một triệu chứng. Tuy nhiên, những thay đổi kéo dài về cảm xúc, giấc ngủ, trí nhớ, hành vi hoặc khả năng làm việc là tín hiệu cần được quan tâm.

5. 5 cách bảo vệ sức khỏe não bộ mỗi ngày

Không có một món ăn, thuốc bổ hay bài tập riêng lẻ nào có thể phòng ngừa tất cả các bệnh lý liên quan đến não. Bảo vệ sức khỏe não bộ cần một chiến lược toàn diện và được duy trì lâu dài.

5.1. Vận động đều đặn

Vận động mang lại lợi ích cho tuần hoàn, tim mạch, giấc ngủ, tâm trạng và chức năng nhận thức.

Nếu tình trạng sức khỏe cho phép, người trưởng thành nên hướng tới ít nhất 150 phút vận động cường độ vừa mỗi tuần. Có thể bắt đầu bằng những hoạt động đơn giản như đi bộ nhanh, đạp xe, bơi hoặc tập thể dục theo khả năng.

Điều quan trọng là lựa chọn hình thức vận động phù hợp và duy trì đều đặn.

5.2. Ăn uống cân đối và kiểm soát bệnh nền

Chế độ ăn uống lành mạnh

Một chế độ ăn có lợi cho tim mạch nhìn chung cũng góp phần bảo vệ sức khỏe não bộ.

Nên ưu tiên rau củ, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt, cá, đậu, các loại hạt và nguồn chất béo không bão hòa. Đồng thời, cần hạn chế thuốc lá, rượu bia, thực phẩm siêu chế biến, đường tự do, chất béo chuyển hóa và ăn quá nhiều muối.

Kiểm soát tốt huyết áp, đường huyết, mỡ máu và bệnh tim mạch cũng góp phần giảm nguy cơ đột quỵ và một số dạng suy giảm nhận thức.

Không nên kỳ vọng một loại “siêu thực phẩm” hay sản phẩm bổ sung đơn lẻ có thể bảo vệ toàn diện hoặc phục hồi chức năng não.

5.3. Chăm sóc giấc ngủ

Giấc ngủ có vai trò quan trọng đối với trí nhớ, sự tập trung, điều hòa cảm xúc và khả năng phục hồi của cơ thể.

Phần lớn người trưởng thành thường cần khoảng 7–9 giờ ngủ mỗi đêm, nhưng nhu cầu có thể khác nhau ở từng người.

Để duy trì giấc ngủ tốt, nên:

• Giữ giờ ngủ và thức tương đối ổn định;

• Hạn chế caffeine vào chiều tối;

• Giảm sử dụng thiết bị điện tử trước khi ngủ;

• Tránh dùng rượu bia như một cách gây ngủ;

• Tạo không gian ngủ yên tĩnh và dễ chịu.

Nếu mất ngủ kéo dài hoặc ảnh hưởng đến hoạt động ban ngày, nên tìm nguyên nhân thay vì tự sử dụng thuốc ngủ.

5.4. Duy trì hoạt động trí tuệ và kết nối xã hội

Đọc sách, học một kỹ năng mới, chơi nhạc cụ, học ngoại ngữ, chơi cờ hoặc tham gia hoạt động cộng đồng đều giúp não bộ được duy trì hoạt động tích cực.

Không nhất thiết phải thực hiện những bài “luyện não” phức tạp. Hoạt động nên phù hợp với sở thích, tạo được hứng thú và có thể duy trì lâu dài.

Kết nối với gia đình, bạn bè và cộng đồng cũng rất quan trọng. Cô lập xã hội kéo dài có thể ảnh hưởng đến cảm xúc, khả năng thích ứng và chất lượng cuộc sống.

5.5. Quản lý stress và chăm sóc sức khỏe tinh thần

Stress kéo dài có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ, trí nhớ, khả năng tập trung, cảm xúc và hiệu quả làm việc.

Một số biện pháp có thể hỗ trợ gồm:

• Sắp xếp thời gian nghỉ ngơi;

• Chia nhỏ nhiệm vụ;

• Vận động thường xuyên;

• Thực hành thở chậm hoặc thư giãn;

• Chia sẻ với người đáng tin cậy;

• Tìm hỗ trợ chuyên môn khi cảm thấy quá tải.

Các biện pháp thư giãn có thể giúp giảm căng thẳng nhưng không thay thế việc thăm khám và điều trị khi đã xuất hiện rối loạn tâm thần.

>>> Xem thêm: Hướng dẫn chăm sóc sức khỏe não bộ

6. Khi nào cần tìm kiếm sự hỗ trợ chuyên môn?

Thỉnh thoảng mất ngủ, quên hoặc khó tập trung có thể xảy ra khi cơ thể mệt mỏi hoặc chịu nhiều áp lực. Điều cần lưu ý là các biểu hiện kéo dài, tăng dần hoặc ảnh hưởng rõ đến sinh hoạt.

Dấu hiệu liên quan đến não bộ

Nên cân nhắc thăm khám khi xuất hiện:

• Mất ngủ kéo dài hoặc mệt mỏi nhiều vào ban ngày;

• Khó tập trung, suy giảm trí nhớ ảnh hưởng đến công việc;

• Buồn chán, lo âu hoặc cáu gắt kéo dài;

• Mất hứng thú với những hoạt động từng yêu thích;

• Thay đổi rõ rệt về cảm xúc hoặc hành vi;

• Khó duy trì học tập, công việc hoặc sinh hoạt;

• Triệu chứng tăng dần hoặc tái diễn nhiều lần.

Các biểu hiện này không đặc hiệu cho một bệnh duy nhất. Tùy đặc điểm triệu chứng, người bệnh có thể cần được đánh giá tại chuyên khoa tâm thần, thần kinh, nội khoa hoặc chuyên khoa phù hợp khác.

Cần cấp cứu ngay: Gọi 115 hoặc đưa người bệnh đến cơ sở y tế gần nhất nếu xuất hiện đột ngột méo miệng, yếu liệt một bên cơ thể, nói khó, co giật, mất ý thức, đau đầu dữ dội bất thường hoặc có hành vi tự sát.

7. Yên Hòa Clinic hưởng ứng World Brain Day 2026

Hưởng ứng chủ đề “Sức khỏe não bộ: Tiếp cận cho tất cả mọi người”, Phòng khám Chuyên khoa Tâm thần Yên Hòa mong muốn góp phần đưa thông tin về sức khỏe tinh thần trở nên chính xác, dễ hiểu và gần gũi hơn với cộng đồng.

Trong phạm vi chuyên khoa tâm thần, bác sĩ có thể thăm khám và đánh giá các vấn đề như:

• Mất ngủ;

• Stress kéo dài;

• Rối loạn lo âu;

• Trầm cảm;

• Thay đổi cảm xúc hoặc hành vi;

Giảm tập trung, trí nhớ có thể liên quan đến sức khỏe tâm thần.

Tùy từng trường hợp, bác sĩ có thể tư vấn theo dõi, điều chỉnh sinh hoạt, tâm lý trị liệu, điều trị bằng thuốc khi có chỉ định hoặc hướng dẫn người bệnh đến chuyên khoa phù hợp.

Đi khám không đồng nghĩa với việc chắc chắn phải dùng thuốc. Mục tiêu đầu tiên là đánh giá tình trạng, xác định những vấn đề cần lưu ý và tư vấn hướng hỗ trợ phù hợp.

8. Kết luận

World Brain Day 2026 gửi đi một thông điệp rõ ràng: sức khỏe não bộ cần được quan tâm và tiếp cận bởi tất cả mọi người.

Bảo vệ não bộ bắt đầu từ những hành động gần gũi như vận động, ngủ đủ, ăn uống cân đối, kiểm soát bệnh nền, duy trì kết nối xã hội và chăm sóc sức khỏe tinh thần. Quan trọng hơn, mỗi người cần nhận biết những thay đổi kéo dài và tìm đến đúng chuyên khoa khi cần thiết.

Một bộ não khỏe mạnh là nền tảng để chúng ta học tập, làm việc, yêu thương và sống một cuộc đời có ý nghĩa.

Đặt lịch thăm khám

Nếu bạn hoặc người thân đang gặp tình trạng mất ngủ, stress kéo dài, lo âu, trầm cảm hoặc thay đổi rõ rệt về cảm xúc và hành vi, có thể đặt lịch tại Phòng khám Chuyên khoa Tâm thần Yên Hòa để được bác sĩ đánh giá và tư vấn hướng hỗ trợ phù hợp.

Phòng khám Chuyên khoa Tâm thần Yên Hòa
Địa chỉ: Số 11 i4, ngõ 35 Trần Kim Xuyến, Yên Hòa, Cầu Giấy, Hà Nội
Hotline: 098.318.8689 hoặc 086.618.8689
Website: https://phongkhamyenhoa.vn 
Facebook: https://www.facebook.com/phongkhamyenhoa.vn 
Zalo OA: https://zalo.me/3416293628196555203

Lưu ý chuyên môn: Bài viết có mục đích cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế việc thăm khám, chẩn đoán hoặc điều trị bởi bác sĩ.

9. Tài liệu tham khảo

1. World Federation of Neurology. World Brain Day 2026: Brain Health – Access for All.

2. World Health Organization. Brain health.

3. World Health Organization. Optimizing brain health across the life course: WHO position paper. Geneva: WHO; 2022.

4. World Health Organization. Risk reduction of cognitive decline and dementia: WHO guidelines. Geneva: WHO; 2019.

5. World Health Organization. Guidelines on physical activity and sedentary behaviour. Geneva: WHO; 2020.